Tlacetililli Tlahtohcayotl Ixachitlan

Īhuīcpa Huiquipedia, in yōllōxoxouhqui cēntlamatilizāmoxtli
Īhuīcpa ticholōz: nēnemōhualiztli, Tlatemoliztli

Artículo bueno.svg

Sciences de la terre.svg Tēcuacān īcemonocāyō: 38°53′42′′N, 77°02′12′′W

Ejestadoj Senputzujtuk ipal America  
United States of America
Tlacetililli Tlahtohcayotl Ixachitlan
Tlacetililli Tlahtohcayotl Ixachitlan pamitl Tlacetililli Tlahtohcayotl Ixachitlan chimalli
Ipan Tlacetililli Tlahtohcayotl Ixachitlan Ichimal Tlacetililli Tlahtohcayotl Ixachitlan
Tlacatiyancuicatl: The Star-Spangled Banner  
Tlacetililli Tlahtohcayotl Ixachitlan tlatectli
 
Tecuacan
 • Ancayotl
Washington D.C.
19°26′M 99°08′C
Hueyaltepetl Altepetl Yancuic York
Tecpantlahtolli Inglatlahtolli, Caxtillantlahtolli ihuan 63 macehuallahtolli1
Tenahuatiyotl Tlacatlahtohcayotl tlacatepacholiztli, tecpantlahtolli huan federal
Barack Obama
Nequetzaliztli
 • Omopeuh
 • Omotlami
Itech Tlacetililli Hueyitlahtohcayotl
4 Chicome metztli, 1776
3 chicnahui metztli, 1783
Tlaixpayotl
 • Mochi,
 • % atl
Tlahtohcayotenco
Hueyatenco
Inic 4
9 371 144 km2
2.2%
3 117.9 km ica Canada; 960 km ica Mexihco ihuan 176 km ica Rusia
11 122
Nelihuahcapanca Denali
Chanehqueh
 • Mochi
 • Pozahuacayotl

316 017 000
34,2 hab/km2
‎Tlacatocaitl Tlacetilillahtohcayocatl
PIB (nominal)
 • Mochi (2009)
 • PIB per capita
Inic 14
USD $17 100 000 millones
USD $ 54 111
PIB (PPA)
 • Mochi (2009)
 • PIB per capita
Inic 11
US$ 1 540 207 millones
US$ 14 336
IDH (2010) Nemachiyōtīlli:Creciente 0,750[1] (Inic 56) – pani
Tomin Dolar ($, USD)
Cemanahuacahuitl
 • xopancauhpan
UTC-5 ixquichcauh UTC-10
UTC-4 ixquichcauh UTC-10
Matlatzalantli .us
Tepozehecanonotzalli +1
Tlahuilehecanonotzalli WAA-WZZ
Tlaohuihcaihcuilolli
Olochcalpolli ica: TLCAN, ONU, OEA, OCDE, APEC, G3

1 No existe declaratoria constitucional de lengua oficial. La Ley General de Derechos Lingüísticos de los Pueblos Indígenas señala que todas las lenguas indígenas que se hablen son lenguas nacionales e igualmente válidas en todo el territorio nacional.
2 Toquiliztequitl: FMI.


Tlacetililli Tlahtohcayotl Ixachitlan nozo Tlacetililli Tlahtohcayotl (inglatlahtolcopa United States of America; caxtillahtolcopa Estados Unidos de América) ce tlacatiyancopa in ompa Ixachitlan Mictlampa. Washington, D.C. Tlacetililli Tlahtohcayotl itecuacan.

Cuaxochtia canahpa mictlampa ica Canada ihuan Cececpan mictlampa, canahpa icalaquiyampa no Pacífico ailhuicatl, canahpa iquizayampa Atlántico ailhuicatl, in iyuhquin canahpa tlapcopa Ayollohco Mexihco, ihuan canahpa huiztlampa Mexihco tlalli.

Tlaltocaitl[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

Xiuhpan 1507, alemantecatl cartógrafo Martin Waldseemüller otlachihua ce itlalmachiyo ipan yehuatl motenehua in tlalpan itech Hemisferio occidental «America», tenyocopa ica italiatecatl cartógrafo Americo Vespucio. Auh inon cemantoc tlalli quitoznequi ipampa mexihcah in Ixachitlan ahnozo Anahuac.

Tlalcemanahuayotl[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

Tlacetililli Tlahtohcayotl Ixachitlan.

In Tlacetililli Tlahtohcayotl quimpiyah miaquintin tlalhuaqueh ica 48 tlahtohcayotl. Cuaxochtia canahpa mictlampa ica Canada ihuan Cececpan mictlampa, canahpa icalaquitlampa no Ártico ailhuicatl, ihuan canahpa iquizayampa Atlántico ailhuicatl, in iuhquin canahpa tlapcopa Ayollohco Mexihco, ihuan canahpa huiztlampa ica Mexihco. Alaska ihuan ailhuicatl Pacífico icampa Tlalhuactli Hawaii, (Hawaii, Niihau, Kauai, Oahu, Maui, Lanai, Molokai ihuan Kahoolawe).

In tepetl ocachi hueyic nozo cuauhtic[2] Denali ompa Alaska ihuan inic ome ocachi hueyic nican tlalli Tlacetililli Tlahtohcayotl in Mount Albert huan Colorado ipan Rocky Mountains in ompa Tlacetililli Tlahtohcayotl Ixachitlan, occe tepetl quemeh Mount Shasta ipan Sierra Nevada Californiaco. In tepeyohtic sistema tepetlah Sierra Nevada, tepetlah Apalache, tepetlah Rockies occequin. In atoyatl ocachi huehca Mississipi, occequin atoyatl quemeh Rio Grande, Hudson, Pecos ihuan Atoyatl Colorado.

Yolcatiliztli[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

Yolcameh in ompa Tlacetililli Tlahtohcayotl Ixachitlan, in totomeh in iztacuauhtli, tzopilotl, centzontli, canauhtli, ehecatotolli, zolin, huehxolotl, cuauhchochopitli, huitzilin ahnozo yolcameh quemeh in temazatl, mazatl, tlacaxolotl, tlacamayeh, mapachtli, coyochichi, miztli, techalotl, cozamatl, ayotochtli, amiztli, huezacotl, tochtli, ahuitzotl, ocomiztli ihuan cipactli, in cuechcoatl, cueyatl, tamazolin, coatl, azcatl, papalotl, pipiyolli, zayolin, colotl, xicohtli, chapolin, occequintin.

Nican tlacatiyan cah occequin yolcameh ihuicpa Europan quemeh in cahuayoh, cuacuahueh, pitzotl, ichcatl occequintin.

Huahpacayotl[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

Mesa Verde (Xiuhtic Acopechtli), Colorado.

Īpan 1619 (10 ācatl) xihuitl, acicih mictlampā inic cēmeh tliliuhque cacatzatlācah ōmpa Africa, in aquique quinhualitquicih in inglatēcah.

Īpan 1776 (1 tecpatl) xihuitl, George Washington quintepozmecāyōtoma in īhuīcpa Inglatlālpan mochīntīn inglatēcah inīn Yancuīc Tlālticpac. Iuh inīn xiuhpan ōmotlācatili mictlampa Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl Ixachitlān. 4 Tlachicōnti xihuitl 1776 inic ome hueyitlahtocayoh nahuatiloyan ica tlaixpanyotl ihuic 13 inglaltepetlalpan in aquin oxihcuiloh huatilililamatl itemaquixtiliz. Tel yeceh oquipiaya ce tlacuepaliztli canahpa 1788 ihcuac nahualilli ocuep in ipan nahuatililamoxtli ihuicpa Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl.

Īpan 1819 (2 ācatl) xihuitl, Caxtillān quinamaquiltia īchānehquehuān Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl, īcecniquizaliz in ītōcā Itlālmāitl Florida (Xōchiyocān).

Texacah chānehqueh māltepētlaliah īhuān quichihuiliah yāōyōtl in mēxihcah inīc Texapan. In Álamo, īpan San Antonio ōpēuh in yāōyōtl īca inglaixachitēcah auh momaquixtizque in īhuīcpa Mēxihco.

Īpan 1846 (3 tōchtli) xihuitl, Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl quinyāōchīhua īca īhuān Mēxihco quintlatlalochtia Texas, Yancuīc Mēxihco, California īhuān occē mēxihcatl tlahcotoncāyōtl.

Ixiptlayotl John Trumbull motenehua Declaración de la Independencia.

Īpan 1898 (3 tōchtli) xihuitl, Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl quinyaochihua īca Caxtillān īhuān quintlatlalochtia Copan, Necuiltōnolācalquīxōhuayān īhuān Filipinas.

Īpan 1929 (8 calli) xihuitl, In huetzquiliztli Wall Street tecomoni inīn cē tomintic cocoliztli tlein ōquipix īcazaneliz in ōmpa Cēmtlālticpac.

Inīn xiuhpan 1945 (11 calli), Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl Ixachitlān tlanelti īahuachuaz xittontlayonqui in ōmpa Alamogordo, Yancuīc Mēxihco.

Inīn xiuhpan 1963 (3 ācatl), quimictiah īpan āltepētl Dallas, John F. Kennedy, huēyi itlahtōcātzin Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl Ixachitlān.

Īpan 1969 (9 calli) xihuitl, in tlācatl acito ixquichca in Mētztli. Tlacetilīllahtohcāyōtēcatl cītlaltepozacalteyacanqui in ītōcā Neil Anstrong, in āquin achtopan ōquizca īhuān occequīntīn tlācah in īhuīcpa inīn Tlālticpactli, ōtemoc īhuīc icitlāltepozacaltzin īhuān onehnen īpan Metztli.

Īpan 1991 (5 ācatl) xihuitl, George Bush, huēyi tlahtoāni ōmpa Tlacetilīlli Tlahtohcāyōc, quiyāōchīhua Saddam Hussein, Huēyi ītlahtōcāuh Iraquiyān īhuān quipōloa Āltepētl Bagdad.

In īpan 2001 (2 tecpatl) xihuitl, Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl macehua cē yāōyōtl temamauhtini, ōquipix cē islamcalpōlli Al-Qaeda, otlamalehuali īpampa motenehua Usāmah bin Ladīn. In Tlachiucnāuhti 11, 2001 huetzi īca ōme tepoztōtōtl in cōātin huēyicaltin in ōmpa Āltepētl Yancuīc York (New York City) īhuān occē yāōcalli motōcāyōtia In Mācuīltlatehuilcalco Yāōcalli (The Pentagon).

In īpan 2003 (4 tōchtli) xihuitl, Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl ōmopēuh īhuān in Temaquixtilizyāōyōtl canahpa ōtetōcāc in yāōyōtl ihcuāc catca ōquimmatic teōmahomatlācah īhuīcpa tlācatiyān Afgantlālpan īhuān Irac, ihto quemeh tlahtōlpēhualiztli islamyaoteizahuiyōtl.

Tepacholiztli[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

Tlacetililli Tlahtohcayotl ixeliuhca[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

Tlacetililli Tlahtohcayotl ce tlacatiyan ompa Ixachitlancopa itech mictlampa tlacetilli icampa 48 cemantoc tlallahtocayotl, noiyuhqui ome tlahtohcayotl quemeh Alaska ihuan Hawaii in ompa Ailhuicatl Pacífico ihuan tecuacan motocayotia Washington in ipan Calpolli Columbia. Noiuhqui quipiya Puerto Rico occequintin tlalli ompa Caribe ihuan Oceania.

Tlacetililli Tlahtohcayotl Ixachitlan ixeliuhca
Map of USA with state names.svg
Tlahtohcayotl Tecuacan Chanehqueh Tlaixpayotl (km²)
Tlacetililli Tlahtohcayotl Ixachitlan Washington, D.C. 320 206 000 9 857 306
1. Alabama Montgomery 4 833 722 135 767
2. Alaska Juneau 735 132 1 723 337
3. Arizona Phoenix 6 626 624 295 233
4. Arkansas Little Rock 2 959 373 137 733
5. California Sacramento 38 332 521 423 968
6. Kansas Topeka 2 893 957 213 099
7. Carolina Mictlampa Raleigh 9 848 060 139 391
8. Carolina Huitztlampa Columbia 4 774 839 82 931
9. Colorado Denver 5 268 367 269 602
10. Connecticut Hartford 3 596 080 14 356
11. Dakota Mictlampa Bismarck 723 393 183 107
12. Dakota Huitztlampa Pierre 844 877 199 730
13. Delaware Dover 925 749 6 446
14. Florida Tallahasi 19 552 860 170 312
15. Hawaii Honolulu 1 404 054 28 314
16. Washington Olympia 6 971 406 184 661
17. Wyoming Cheyenne 582 658 253 335
18. Wisconsin Madison 5 742 713 169 634
19. Idaho Boise 1 612 136 216 443
20. Illinois Springfield 12 882 135 149 997
21. Indiana Indianapolis 6 570 902 94 327
22. Iowa Des Moines 3 090 416 2 893 957
23. Kentucky Frankfort 4 395 295 104 656
24. Louisiana Boton Rouge 4 625 470 135 658
25. Maine Augusta 1 328 302 91 634
26. Maryland Annapolis 5 928 814 32 131
27. Massachusetts Boston 6 692 824 27 335
28. Michigan Lansing 9 895 622 250 488
29. Minnesota Saint Paul 5 420 380 225 163
30. Mississipi Jackson 2 991 207 125 438
31. Missouri Jefferson City 6 021 988 180 540
32. Montana Helena 1 015 165 380 832
33. Nebraska Lincoln 1 868 516 200 330
34. Nevada Carson City 2 790 136 286 380
35. Ohio Columbus 11 570 808 116 099
36. Oklahoma Altepetl Oklahoma 3 850 568 181 038
37. Oregon Salem 3 930 065 254 800
38. Pennsylvania Harrisburg 12 773 801 119 279
39. Rhode Island Providence 1 051 511 4 002
40. Tennessee Nashville 6 495 978 109 152
41. Texas Austin 26 448 193 695 660
42. Vermont Montpelier 626 630 24 905
43. Virginia Richmond 8 260 405 110 787
44. Virginia Tlapcopa Charleston 1 854 304 62 755
45. Georgia Atlanta 9 992 167 153 910
46. Yancuic Hampshire Concord 1 323 459 24 214
47. Yancuic Jersey Trenton 8 899 339 22 592
48. Yancuic Mexihco Santa Fe Analco 2 085 287 314 917
49. Yancuic York Albany 19 651 127 141 297
50. Yutah Salt Lake City 2 900 872 219 882

Tequitiliztli[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

Dollar, ce tomin huelitini ipan Centlalticpac.

In Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl quipiya ce tlacenelōlli tecuacanayotic tlein xihxicuinti huel miyac yoliztlamantli, ce tlani maxtlatl ihuan pani tēyōcoyaliztli. Icopa Fondo Monetario internacional, in PIB nican Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl ca $ 17 billones ihuan nemītiā 25% ipan in tlamantli bruto mundial. In TTI in hueyic tēixittani icopa centlalticpac ihuan inic yei tēhuītiani, Canada, Māxihco, Teutontlālpan, China ihuan Xapon ihueyic techpocah ihuan ītēicniuhuān.

Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl Ixachitlān cenca huellalpac ipan in centlalticpac ihuan Ixachitlanco. Ipeucayo tequiyotica inemiltia itech tlayococancopa tepoztlachihualtic, palizcayotic, pahnamacac, tepozmalacatic, tlacualhuetzililli, tlahuiltic tlamantli, ihuan tepoztlatquitl.

Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl tequiyōtl tequipanoa īhuīc tlaquixtilli tlalpixcayotl īca inic cē ichcapixcayotl, nōiyuhqui inic ōme tequipanolli piya cē ācalquīxōhuayān ītequipanoliz in ōmpa Los Ángeles ihuan Chicago. In Ford, in Chrysler, in Dodge, in tepozmalacatl otlachihualoh ipan Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl Ixachitlān ipampa huaznenqui tlachihualotiliztli.

Inic ce pixcayotl in ompa Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl Ixachitlān, huēyi tequipanolli in tlalpixcayōtl īhuīcpa xocomecatl, tlacintli, ichcatl, tlalcamohtli, mazatexocotl, mazaxocotl, xochipalxocotl, acecexocotl, nōhuān pitzopixcayōtl, cahuayōhpixcayōtl, cuacuahuehpixcayōtl, ichcapixcayotl, pipiyolpixcayōtl, īnōmpan coyonimatiliztli tlaquixtilli teconalli, tlīltepoztli, amochitl, temētztli ihuan Iztāctepoztli.

Chanehmatiliztli[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

Huēyi āltepētl[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

Tlācanemitiliztli[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

Nicān Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl Ixachitlān, cē tlahtohcāyōtl quenīn chantiah miaquīntīn chōntalchānehqueh:

Tequichihualiztli[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

USA Tōltēcayōtl.
Ilhuitōnalli
Fecha Nāhuatlahtōlli In tocāitl nicān
1 de enero Año Nuevo New Year's Day
3er lunes de enero Natalicio de Martin Luther King Martin Luther King, Jr. Day
3er lunes de febrero Día de los Presidentes Presidents Day
2º domingo de mayo Día de la Madre Mother's Day
Último lunes de mayo Día de la Recordación Memorial Day
3er domingo de junio Día del Padre Father's Day
4 de julio Día de la Independencia Independence Day
1er lunes de septiembre Día del Trabajo Labor Day
2° lunes de octubre Día de la Raza Columbus Day
31 de octubre Nahualyohualilhuitl Halloween
11 de noviembre Día de los Veteranos Veterans' Day
4° jueves de noviembre Día de Acción de Gracias Thanksgiving
25 de diciembre Tlācatilizilhuitl Christmas

Īxiptlayōliztli[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

Hollywood in īxiptlayōliztli tecuācān, ōmpa California.

Tlacualcāyōtl[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

Tōnalizcāyōtl[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

Cuīcayōtl[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

Huēyi tlacuīcaliztli[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

Huēyi cuīcatiani[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

Momotlaliztli[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

Ixachitēcatl neicxitapayolhuiliztli.

In necēpanicnēliztli Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl ompan Olimpicayoh Neāhuiltiliztli cah huelitica macheh nochintin ilhuichiihualiztli. Tlacetilīlli Tlahtohcāyōtl otlachiuh in Olimpicayoh Mahuiltiliztli ipan Los Ángeles 1984 īhuān Atlanta 1996.

Ahzoquen inic yei ahcān itechcopa inin tlacatiyan tlachihua momotlaliztli īpan cē momotlacalpolli nozo momotlaltic tēcayelohualiztli ica ocachi 200 000 momotlachihualoyān īhuān 2 400 momotlatic calpollotl.

Cecnipa in tlacetilīllahtohcāyōtēcatl Tlahtōlōyān Neicxitapayolhuiliztli (USSF) quipiya ocachi 26 000 calpōllotl īca 6 000 000 chanehqueh motocayotia noyuhqui in calpollotl ocachi tlapohualtic ipan centlalticpac. In tlacetilīllahtohcāyōtēcatl tlaihittalli neicxitapayolhuiliztli otlaniuh ōme centlalticpac tlahuantli (xiuhpan 1954, 1974 ihuan 1990), ihuan yei Ixachitlāntlahuantli (1976, 1980 ihuan 1996) ihuan nicān oquitlachiuh ōme cemanahuac tlahuantli in xiuhpan 1974 īhuān 2006.

No xiquitta[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

Amoxtiliztli[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

  • García Escamilla, Enrique, Historia de México (Mēxihco ītlahtōlloh), tlahcuilohua Nāhuatl īhuān caxtillahtolcopa , otepoztlahcuiloc ipan Mēxihco Tēcuācān, Plaza y Valdés Editores, 1991.

Toquiliztequitl[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]

  1. Error on call to Template:cite web: Parameters url and title must be specifiedPNUD (4 de noviembre de 2010). hdr.undp.org: (caxtillāntlahtōlli) (PDF). Ihcuilōni īpan 04/11/10.
  2. Quihtoznequi alto

Cequin tlatilantli[Ticpatlaz | Ticpatlaz itzintiliz]